อิฐมวลเบาคืออะไร? ก่อนเลือกใช้ผนังต้องดูอะไรบ้าง

อิฐมวลเบา (Lightweight Concrete Block) เป็นชื่อเรียกกลุ่มวัสดุก่อผนังที่มีความหนาแน่นต่ำกว่าวัสดุก่อบางประเภท ผลิตภัณฑ์ที่ขายในตลาดอาจใช้กระบวนการผลิต วัตถุดิบ ความหนาแน่น กำลัง และขนาดต่างกัน จึงควรดูข้อมูลของสินค้าเฉพาะรุ่น ไม่ใช้คำว่า “อิฐมวลเบา” เป็นสเป็คทั้งหมด

ในงานอาคาร วัสดุชนิดนี้มักใช้เป็นผนังก่อหรือผนังเติมระหว่างโครงสร้าง การเลือกให้เหมาะต้องพิจารณาทั้งน้ำหนักผนัง ระบบก่อ-ฉาบ รอยต่อ ความชื้น และสิ่งที่จะยึดแขวนบนผนัง

อิฐมวลเบาทุกชนิดเหมือนกันหรือไม่

ไม่เหมือนกัน ผลิตภัณฑ์อาจต่างกันทั้งกระบวนการผลิต ความหนาแน่น กำลัง ขนาดก้อน การดูดซึมน้ำ และสมบัติด้านความร้อนหรือเสียง หากต้องการใช้คุณสมบัติเหล่านี้เป็นเกณฑ์ออกแบบ ควรอ่าน Data Sheet และมาตรฐานของสินค้าที่จะใช้จริง

คำว่า AAC เป็นชื่อของผลิตภัณฑ์คอนกรีตมวลเบาอบไอน้ำชนิดหนึ่ง แต่ไม่ควรเหมารวมว่าผลิตภัณฑ์มวลเบาทุกชนิดมีคุณสมบัติเท่ากับ AAC หรือใช้รายละเอียดก่อฉาบแบบเดียวกัน

ก่อนเลือกความหนาผนังต้องดูอะไร

ความหนาของก้อนไม่ควรเลือกจากห้องหรือชื่ออาคารเพียงอย่างเดียว ควรดูรายละเอียดผนังในแบบและข้อมูลของผู้ผลิต เช่น

• ผนังภายในหรือภายนอก
• ความสูงและความยาวช่วงผนัง
• ข้อกำหนดด้านความร้อน เสียง หรือการทนไฟ หากโครงการกำหนด
• ตำแหน่งประตู หน้าต่าง ช่องเปิด และงานระบบ
• น้ำหนักอุปกรณ์ที่จะยึดกับผนัง
• วิธีต่อผนังเข้ากับเสา คาน พื้น หรือโครงสร้างเหล็ก
• ระบบปูนก่อ ปูนฉาบ และวัสดุเสริมรอยต่อที่ผู้ผลิตหรือแบบกำหนด

ผนังจริงต้องทำงานร่วมกับโครงสร้างและงานระบบรอบข้าง จึงควรวางรายละเอียดรอยต่อและช่องเปิดตั้งแต่ก่อนเริ่มก่อ ไม่แก้เฉพาะหน้าหลังผนังขึ้นแล้ว

ระบบก่อและฉาบสำคัญอย่างไร

อิฐมวลเบาแต่ละระบบอาจกำหนดปูนก่อ ความหนารอยต่อ วิธีเตรียมผิว และปูนฉาบต่างกัน การใช้วัสดุที่ไม่เข้ากับระบบอาจทำให้คุณภาพรอยต่อหรือผิวฉาบต่างจากที่ผู้ผลิตออกแบบไว้

บริเวณที่ท่อ กล่องไฟ หรือช่องเปิดผ่านผนังควรวางตำแหน่งก่อนก่อให้มากที่สุด เพื่อลดการตัดหรือสกัดผนังภายหลัง และต้องซ่อมรายละเอียดรอบช่องตามระบบวัสดุที่ใช้

อิฐมวลเบากันร้อนหรือกันเสียงได้แค่ไหน

ไม่ควรตอบด้วยคำว่า “ดี” หรือ “ไม่ดี” โดยไม่ระบุผลิตภัณฑ์ เพราะผลด้านความร้อนและเสียงขึ้นกับความหนา ความหนาแน่น โครงสร้างเนื้อวัสดุ ชั้นฉาบ รอยต่อ และองค์ประกอบผนังทั้งระบบ

หากโครงการมีเกณฑ์ด้านค่าการนำความร้อน การส่งผ่านเสียง หรือการทนไฟ ควรใช้ค่าจากผลทดสอบหรือเอกสารรับรองของระบบผนังที่ระบุชัด ไม่ใช้ข้อมูลของผลิตภัณฑ์คนละรุ่นมาแทนกัน

แขวนของบนผนังอิฐมวลเบาได้ไหม

ทำได้เมื่อใช้วิธียึดที่เหมาะกับชนิดผนังและน้ำหนักของอุปกรณ์ แต่ของที่มีน้ำหนักหรือมีแรงดึงออกจากผนังมากควรเลือกพุก ระบบยึด หรือจุดเสริมตามข้อมูลผู้ผลิตและแบบ

ไม่ควรใช้พุกทั่วไปทุกชนิดแทนกันโดยไม่ตรวจความสามารถรับแรง และสำหรับอุปกรณ์หนักมากอาจต้องวางจุดยึดกับโครงสร้างหลักตั้งแต่ก่อนก่อผนัง

ผนังอิฐมวลเบาเกี่ยวข้องกับโครงสร้างอย่างไร

ในอาคารทั่วไป ผนังอิฐมวลเบามักเป็นผนังที่ถ่ายน้ำหนักตัวเองและแรงที่เกี่ยวข้องเข้าสู่ระบบโครงสร้างตามรายละเอียดที่ออกแบบ ไม่ควรถือว่าผนังเป็นเสา คาน หรือระบบรับน้ำหนักหลักโดยอัตโนมัติ

เมื่อต่อเติมหรือเปลี่ยนชนิดผนัง น้ำหนักและตำแหน่งผนังเป็นส่วนหนึ่งของโหลดที่ คาน เสา พื้น และฐานราก ต้องรับ หากเปลี่ยนแนวผนัง เพิ่มความสูง หรือเพิ่มพื้นที่ใช้งาน ควรตรวจระบบ คอนกรีตเสริมเหล็ก หรือโครงสร้างเดิมร่วมด้วย

ก้อนที่มองเห็นต่างขนาดกันในไซต์ไม่สามารถใช้บอกคุณสมบัติทางวิศวกรรมได้ ต้องตรวจรุ่นสินค้าและข้อมูลผู้ผลิตก่อนนำไปใช้แต่ละตำแหน่ง

ก่อนรับวัสดุเข้าหน้างานควรตรวจอะไร

• ชนิดและรุ่นสินค้าตรงกับรายการวัสดุที่อนุมัติ
• ความหนาและขนาดก้อนตรงกับแบบผนัง
• ก้อนไม่แตกหรือเสียหายจนกระทบการก่อ
• ปูนก่อ ปูนฉาบ และอุปกรณ์รอยต่อเป็นระบบที่เข้ากัน
• มีข้อมูลวิธียึดอุปกรณ์และรายละเอียดพื้นที่เปียกหรือผนังภายนอกที่ต้องใช้
• จัดเก็บวัสดุให้เหมาะกับสภาพไซต์ก่อนนำไปก่อ

คำถามที่พบบ่อย

อิฐมวลเบามีขนาดมาตรฐานเดียวหรือไม่

ไม่มีขนาดเดียวที่ควรถือเป็นมาตรฐานของทุกผู้ผลิต ขนาดและความหนามีหลายแบบ ควรระบุจากแบบและ Data Sheet ของผลิตภัณฑ์ที่เลือกใช้

อิฐมวลเบาใช้เป็นผนังภายนอกได้ไหม

มีผลิตภัณฑ์และระบบที่ใช้ได้ แต่ต้องออกแบบรายละเอียดกันน้ำ ผิวฉาบ รอยต่อ และการเชื่อมกับช่องเปิดให้เหมาะกับสภาพภายนอกตามระบบที่เลือก

เปลี่ยนจากอิฐชนิดเดิมเป็นอิฐมวลเบาในงานต่อเติมได้เลยไหม

ควรตรวจทั้งน้ำหนักผนัง รายละเอียดรอยต่อ ระบบฉาบ และผลต่อโครงสร้างเดิมก่อน โดยเฉพาะเมื่อมีการเปลี่ยนตำแหน่งหรือเพิ่มพื้นที่ผนัง ไม่ควรตัดสินจากน้ำหนักต่อก้อนเพียงอย่างเดียว

สรุป

การเลือกอิฐมวลเบาที่เหมาะไม่ได้จบที่คำว่า “เบา” แต่ต้องดูชนิดผลิตภัณฑ์ ความหนา ระบบก่อฉาบ รอยต่อ ความชื้น และวิธียึดอุปกรณ์ให้เป็นระบบเดียวกัน หากเป็นงานต่อเติมควรตรวจผลของผนังใหม่ต่อคาน พื้น และฐานรากร่วมกับแบบโครงสร้างเดิมด้วย